భారత వ్యవసాయంలో వర్తక పెట్టుబడి, అధిక వడ్డీ

(19వ భాగం తరువాత….) భారత వ్యవసాయ రంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ -పార్ట్ 20 D) భారత వ్యవసాయంలో వర్తక పెట్టుబడి, అధిక వడ్డీ సరుకుల ఉత్పత్తి, వర్తక పెట్టుబడుల నుండి పెట్టుబడిదారీ ఉత్పత్తి, పారిశ్రామిక పెట్టుబడిలోకి జరిగే మార్పు సంక్లిష్టమైనది, సుదీర్ఘమైనది. ఇది అభివృద్ధి చెందిన దేశాల లోణూ, తక్కువ అబివృద్ధి చెందిన దేశాల లోనూ భిన్నమైన రూపాలు ధరిస్తుంది. వర్తక పెట్టుబడి వలయం (circuit)నిర్మాణాత్మకంగా సాధారణ పెట్టుబడి వలయంతో పోల్చితే ఒకటిగానే ఉంటుంది. తేడా…

చర్చ: వ్యవసాయ కౌలు -18

భారత వ్యవసాయ రంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ -పార్ట్ 18 (After 17th part…..) B) వ్యవసాయ కౌలు 59వ రౌండ్ ఎన్‌ఎస్‌ఎస్ (నేషనల్ శాంపిల్ సర్వే) సర్వే ప్రకారం భారత వ్యవసాయంలో అమలులో ఉన్న వివిధ కౌలు నిబంధనలు ఇవీ: స్ధిర ధనం (Fixed Money) స్ధిర పంట ఉత్పత్తి (Fixed Produce) పంట ఉత్పత్తిలో ఒక వాటా (Share of Produce) సర్వీస్ కాంట్రాక్టు (Under service contract సేవకుడు/ఉద్యోగికి అతని  సేవలకు ప్రతిఫలంగా…

చర్చ: ఉత్పత్తి సంబంధం – వేతన కూలీ శ్రమ -17

(16వ భాగం తరువాత……) – భారత వ్యవసాయ రంగంలో పెట్టుబడిదారీ విధానం :  పార్ట్ –17 – వ్యవసాయరంగంలో మార్పులను మరింత వివరంగా అర్ధం చేసుకునేందుకు కింది అంశాలను చర్చిద్దాం. A) భారత వ్యవసాయం, భారత వ్యవసాయరంగం లలో ఉత్పత్తి సంబంధాలు, వేతన శ్రమ లెనిన్ ఇలా చెప్పారు, “పెట్టుబడి అన్నది ప్రజల మధ్య గల ఒక సంబంధం, పోలికలో ఉన్న కేటగిరీలు అభివృద్ధికి సంబంధించి ఉన్నత స్ధాయిలో ఉన్నా లేదా కింది స్ధాయిలో ఉన్నా ఆ…

భూసంస్కరణలు: జపాన్, ఇండియాల మధ్య తేడాలు -16

  భారత వ్యవసాయరంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ – పార్ట్ 16 – (15వ భాగం తరువాత……………..) – 1947 అనంతర కాలంలో రాష్ట్రానికీ రాష్ట్రానికీ మధ్యా, ప్రాంతానికీ ప్రాంతానికీ మధ్యా వ్యత్యాసాలు ఉన్నాయి. తక్కువ వాణిజ్యీకరణ చెందిన ప్రాంతాలలో -ముందు చూసినట్లుగా- ప్రత్యక్ష ఉత్పత్తిదారుల నుండి మిగులు గుంజుకోవడంలో భూమిపై వ్యవసాయ కౌలు, వినియోగ రుణాలపై వడ్డీలు ప్రధాన పాత్ర పోషిస్తాయి. మెరుగైన వాణిజ్యీకరణ జరిగిన ప్రాంతాల్లో ముడి సరుకులు, ఉత్పత్తుల వాణిజ్యం లతో సంబంధం…

చర్చ: భారత వ్యవసాయంలో పెట్టుబడి – మౌలిక పరిశీలన 15

భారత వ్యవసాయరంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ – పార్ట్ 15 – చాప్టర్ VI (14 వ భాగం తరువాత…..) చర్చ భారత వ్యవసాయంలో ఉత్పత్తి విధానాన్ని అర్ధం చేసుకోవాలంటే మనం భారత సామాజిక వ్యవస్ధలోని ఉత్పత్తి సంబంధం ప్రధాన ధోరణి ఏమిటో  లేక ఏ ఉత్పత్తి సంబంధం ఆధిపత్యం వహిస్తున్నదో గుర్తించాలి. ‘వివిధ స్వచ్చమైన ఉత్పత్తి విధానాలు నిర్దిష్ట పద్ధతిలో ఒకదానిపై మరొకటి విస్తరించి ఉన్నసామాజిక ఏర్పాటు’గా భారత దేశ ఉత్పత్తి విధానాన్ని వివరించే చర్చలోకి…

కార్పొరేట్ల లాభాలకే ఎగుమతి ఆధారిత వ్యవసాయం -14

(13వ భాగం తరువాత…..) భారత వ్యవసాయరంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్  :  పార్ట్ 14 – ఎగుమతి ఆధారిత వ్యవసాయం మరియు పెట్టుబడి సంచయం పాలకవర్గాలు భారత వ్యవసాయ రంగాన్ని ఎగుమతుల లక్ష్యంతో ఉత్పత్తి చేసే దిశకు మళ్లించడంపై దృష్టి పెట్టారు. మాజీ ప్రధాని మన్మోహన్ సింగ్ ఇండియాను ‘ప్రపంచం యొక్క నూతన ధాన్యాగారం’గా అభివర్ణించాడు. సునిల్ మిట్టల్ (భారతి) లాంటి కార్పొరేట్ ధనికులకు వేల ఎకరాలు కట్టబెడుతున్నారు. ఏ‌పి ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు లాంటి వారు కాంట్రాక్టు…

వడ్డీ ఋణ భారం, వాణిజ్యీకరణ -13

(12వ భాగం తరువాయి……………..) భారత వ్యవసాయరంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్  :  పార్ట్ 13 వ్యవసాయ రుణం, వడ్డీ చెల్లింపులు, వాణిజ్యీకరణ రుణాలు, వడ్డీల వాస్తవ పరిమాణం రైతుల స్ధితి గతులను ఋణ భారం, వడ్డీ చెల్లింపుల భారీతనం కూడా వెల్లడి చేస్తుంది. SASF గణాంకాల ప్రకారం రైతు కుటుంబాల్లో 49 శాతం ఋణ పీడితులు. కొన్ని రాష్ట్రాల్లో ఇది మరీ అధికం. ఉదాహరణకి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రైతు కుటుంబాల్లో 82 శాతం ఋణ భారం మోస్తున్నారు.…

భారత వ్యవసాయం మిగులు ఎవరి సొంతం! -12

(11వ భాగం తరువాత………) భారత వ్యవసాయరంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ -పార్ట్ 12 – వ్యవసాయ రాబడిలో మిగులు స్వాధీనం చేసుకునే సెక్షన్ రైతు కుటుంబాల్లో వినియోగ ఖర్చులకు పోను మిగులు సాధించే సెక్షన్ సంగతి చూద్దాం. పెద్ద సైజు కమతాల రైతుల నుండి అతి పెద్ద సైజు కమతాల భూస్వాముల వరకు వ్యవసాయంలో మిగులు సాధిస్తున్నారు. అనగా 10 హెక్టార్లు (25 ఎకరాలు) అంతకు మించి కమతాల రైతులు నికరంగా మిగులు సాధిస్తున్నారు. అయితే 10…

వ్యవసాయంలో పెట్టుబడిదారీ విధానం: కమతాలవారీ అసమానతలు -11

(10వ భాగం తరువాత………) భారత వ్యవసాయ రంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ – పార్ట్ 11 – ఉత్పత్తి మరియు ఉత్పాదక శక్తులలో ప్రాంతాలవారీ మరియు కమతాల వారీ అసమానతలు ప్రాంతీయ అసమానతలు ఇతర అంశాలతో సమానంగా పరిగణించాలి. 1960ల మధ్య నుండి పంజాబ్, హర్యానా ఉత్తర ప్రదేశ్ లు స్ధిరంగా అధిక వృద్ధి రేటును నమోదు చేశాయి. మరోవైపు తూర్పు ప్రాంతాలైన ఒరిస్సా, బీహార్, పశ్చిమ బెంగాల్ లు నిరాశానకంగా ఉత్పత్తి సాధించాయి. ఇటీవల కాలంలో…

భారత వ్యవసాయం ప్రస్తుత స్ధితిగతులు -10

– భారత వ్యవసాయ రంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ – పార్ట్ 10 (9వ భాగం తరువాత…..) చాప్టర్ V భారత వ్యవసాయం ప్రస్తుత స్ధితిగతులు జనవరి – డిసెంబర్ 2003 నాటి జాతీయ నమూనా సర్వే (నేషనల్ శాంపుల్ సర్వే – ఎన్‌ఎస్‌ఎస్) 59వ రౌండు నివేదిక ఇలా పేర్కొంది, “ఈ నివేదిక సాగు యాజమాన్యం (ఆపరేషనల్ హోల్డింగ్స్ – ఓ‌హెచ్) లోని భూముల మొత్తం విస్తీర్ణం మరియు సగటు విస్తీర్ణం లను పాఠకుల ముందు…

హరిత విప్లవం కాదది ఎరువుల పధకం! -పార్ట్ 9

భారత వ్యవసాయ రంగంలో మార్పులపై ఒక నోట్ : పార్ట్ 9 8వ భాగం తర్వాత…. “‘దారిద్ర్య నిర్మూలనా చర్య’గా బిపిన్ చంద్ర పేర్కొన్న హరిత విప్లవాన్ని USAID (United States Assistance for International Development) కి చెందిన చీఫ్ ఎకనమిస్టు జాన్ డి మిల్లర్ “ప్రధానంగా ఒక ఎరువుల పధకం” గా అభివర్ణించాడు. “ఈ విప్లవాన్ని ప్రోత్సహించడంలో ఎరువుల కంపెనీలు, వాటి ధార్మిక సంస్ధలు (ఫౌండేషన్లు) మొదటి నుండి చురుకుగా వ్యవహరించాయి” అని మూని…

1947 అనంతర ఇండియాలో వ్యవసాయ సంబంధాలు

[గమనిక: A Note on Transition in Indian Agriculture శీర్షికన బెంగాల్ కు చెందిన అమితాబ్ చక్రవర్తి ఒక చిన్న పుస్తకాన్ని రచించారు. భారత దేశంలో వ్యవసాయ రంగంలో ఉత్పత్తి విధానంలో వస్తున్న మార్పుల గురించి మార్క్సిస్టు-లెనినిస్టు దృక్పధంతో చర్చించడానికి ఈ పుస్తకం ప్రయత్నిస్తుంది. పుస్తకాన్ని తెలుగులో అనువదించే కృషిలో భాగంగా ఇప్పటి వరకు 8 భాగాలు బ్లాగ్ లో ప్రచురించాను. 7వ భాగం మార్చి 27, 2014 తేదీన ప్రచురించాను. అనంతరం వివిధ కారణాల…

కరువు.. మీకు పట్టదా కేంద్రం గారూ! -కత్తిరింపు

ఎల్ నినో కారణమో మరింకేం గాడిద కారణమో జనానికి అనవసరం. వారికి తెలిసింది వర్షాలు పడకపోవడమే. వర్షారాధార వ్యవసాయం సాగకపోవడమే. భారత దేశంలో వ్యవసాయం సాగకపోతే 75 శాతం జనం ప్రభావితులవుతారు. వాతావరణ శాస్త్రవేత్తలు అంచనా వేసినట్లుగా ఖరీఫ్ వానలు (నైరుతి ఋతుపవనాలు) శీతకన్ను వేయడంతో అనేక రాష్ట్రాలు దుర్భిక్షంతో సతమతం అవుతున్నాయి. అందులో తెలుగు రాష్ట్రాలు రెండూ ఉన్నాయి. గొప్పకు పోయి, హిందూత్వ స్ఫూర్తితో మన రాష్ట్రాల పాలకులు నదీ జలాలని పుష్కర మాతకు సమర్పించుకున్నారు.…

లోతుల నుండి -ది హిందు ఎడ్

ఏప్రిల్ 4, 2016 నాటి ది హిందు సంపాదకీయం ‘Out of depth’ శీర్షికన ప్రచురితం అయిన సంపాదకీయంకు యధాతధ అనువాదం. –విశేఖర్ ********* చమురు మరియు సహజవాయు అన్వేషణ, ముఖ్యంగా లోతైన జలాల్లో (డీప్ వాటర్), ప్రమాదకర వ్యాపారం. అత్యున్నతమైన ఆద్యునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం దానికి కావాలి; కనుక భారీ మొత్తంలో నిధులూ అవసరమే. తగిన సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, సరిపడా నైపుణ్యం తోడు లేకుండా సంపద తవ్వి తీయాలని భావిస్తే గుజరాత్ స్టేట్ పెట్రోలియం కార్పొరేషన్…

రద్దయ్యేది సన్నకారు రుణాలా, కార్పొరేట్ రుణాలా?

“ముందు మాల్యాని పట్టుకోండి…” ఆర్టికల్ కింద విన్న కోట నరసింహారావు గారి వ్యాఖ్యకు సమాధానంగా ఈ వ్యాసాన్ని చూడగలరు. ********* (బడా ఋణ గ్రహీతలను) “వదిలిపెట్టేస్తారు అనేది ఓ అపోహ. అసలు ఋణమాఫీ అన్నది సన్నకారు ఋణాల విషయంలోనే ఎక్కువ జరుగుతుంది.” ఇది విన్నకోట నరసింహారావు గారి వ్యాఖ్యలోని ఓ భాగం. జరుగుతున్న రాజకీయ రగడని అవకాశంగా తీసుకుని బాకీలు ఎగవేసే ధోరణి వల్ల దేశంలో ముఖ్య ఆర్ధిక సంస్ధలైన బ్యాంకుల వ్యవహారాలు ముందుకు సాగకుండా నిర్వీర్యం…